NIEUWEWEGENGGZENOPVANG

Verslag masterclass ‘domeinoverstijgend samenwerken’

Woensdag 14 september vond de tweede masterclass plaats van het programma ‘Nieuwe wegen ggz en opvang’. Het was een goedbezochte bijeenkomst met vertegenwoordigers van instellingen die meedoen aan het programma, ervaringsdeskundigen, gemeenten, de betrokken branches en andere belangstellenden. De masterclass ging over het onderwerp ‘domeinoverstijgend samenwerken’ . Anne-Marie van Bergen (Movisie) ging daarover in gesprek met Marijn ballegooijen (Wethouder stadsdeel Amsterdam-Zuid), Philippe Delespaul (hoogleraar aan de universiteit van Maastricht) en Joan van Hemert en Connie Pieters (ervaringsdeskundigen, werkzaam bij Levanto).

Kleinschalige wijkgerichte zorg in Amsterdam Zuid

Marijn is in Amsterdam Zuid kleinschalig begonnen met het onderwerp maatschappelijk herstel. Ervaringsdeskundigen hebben een plan geschreven dat als basis is gebruikt voor het beleid van de deelgemeente. De zorg wordt kleinschalig en wijkgericht ingezet. ‘Zorg maken we met elkaar, van het instituut naar de wijk.’ Gemeenten kunnen kansen missen door de wijze waarop zij hun burgers benaderen. Marijn citeert uit een oude brief, waarin werd gesproken over ‘u moet ….’ En ‘als u dit niet doet, dan ….’. De respons viel erg tegen en de gemeente besloot het eens heel anders aan te pakken. Hij citeert uit de nieuwe brief. ‘Hoe gaat het met u? We spreken graag met u af in het buurthuis?’ Deze brief leidde tot een hoge opkomst en het bleek dat veel van de betrokken burgers hulp nodig hadden. Marijn vraagt betrokkenen na te denken over hoe de beschikbare middelen breder kunnen worden ingezet, uitgaande van sociaal ondernemerschap.

constructieve krakers masterclass domeinoverstijgende samenwerking

Herstel is verbetering van de kwaliteit van leven

Philippe is een gangmaker van het initiatief “De nieuwe GGZ”. Herstel kan worden omschreven als verbetering van de kwaliteit van leven. Hij onderscheidt drie niveaus van herstel:

  1. Symptomatisch herstel (Daarvoor ga je naar de dokter of de psycholoog.)
  2. Maatschappelijk herstel en
  3. Persoonlijk herstel

De cliënt herstelt in een zekere context. Voor zijn herstel kunnen allerhande soorten van deskundigheid worden ingeschakeld. Philippe signaleert veranderingen in de manier waarop mensen elkaar treffen. De communicatie met een deskundige kan zowel face to face als virtueel. Het Nederlandse sociale zekerheidsstelsel is niet ingericht op mensen met een periodieke handicap Perioden dat het goed gaat wisselen af met perioden dat het niet goed gaat. Dat geeft onzekerheid en de meeste werkgevers durven deze mensen niet aan te nemen. Het stelsel werkt averechts als mensen hun uitkering kunnen verliezen als ze vrijwilligerswerk doen. Bij mensen die niet actief zijn gaat het psychische welbevinden juist achteruit. ‘Betaald werk is een belangrijke stap, maar de maatschappij blokkeert dat’. Mogelijkheden om te participeren kunnen worden gezocht in de zorg, maar zeker ook daarbuiten. Denk ook eens aan vrijwilligerswerk in een museum of in een particulier bedrijf.

Connie Pieters: ‘Ga van mens tot mens met elkaar om’

Connie is ervaringsdeskundige, zij heeft zelf ervaren hoe het is om vanuit een zeker stigma bejegend te worden. ‘Ga van mens tot mens met elkaar om.‘ Connie is betrokken bij een inloopvoorziening waar mensen elkaar kunnen ontmoeten en in hun kracht kunnen zetten. ‘Je hoeft niet elke vraag te professionaliseren. Iedereen heeft een kwetsbaarheid, maar die moet je niet teveel op de voorgrond zetten. De normale oplossingen zijn belangrijker dan de geïnstitutionaliseerde oplossingen. Het feit dat je er bent en luistert naar mensen is al heel belangrijk.’

Joan van Hemert: ‘Spreek iemand niet alleen aan in de rol van patiënt of cliënt’

Joan benadrukt dat je voor herstel alle kansen en mogelijkheden van jezelf en van de ander kunt benutten. Spreek iemand niet alleen aan in de rol van patiënt of cliënt, maar zo snel mogelijk ook in andere rollen. ‘Wat hebben mensen nodig en wat kunnen mensen zelf.’ Joan is betrokken bij “Mental health first aid”. Het programma is gericht op het ontwikkelen van handelingsbekwaamheid in de hele bevolking. Iedereen herstelt op zijn eigen manier en in zijn eigen tempo. Een ervaringsdeskundige kan reflecteren op de eigen ervaring en kan de wereld van de zorgvrager den we wereld van de zorgverlener bij elkaar brengen.

successen vs faalfactoren masterclass domeinoverstijgend samenwerken

Middagprogramma

De middag stond in het teken van twee praktijkvoorbeelden uit Almere. Aan het woord zijn Hilleke Linthorst (creatief therapeut, o.a. werkzaam bij Kwintes) en Jos Woertman (ervaringsdeskundige).

Prettige wijkdelen

Het eerste voorbeeld “van problematische adressen tot prettige wijkdelen”. In het WMO overgangsjaar 2015 stond alles op losse schroeven. Hoe kom je van de chaos weet tot prettig werken in de wijk? Het doel was: Ondersteuning op maat in de wijk, voorkomen van uitzetting en verdere escalatie op adressen, behoud van ambulante werkers en geen ontslagen. Dit doel is voor een groot deel, maar met veel ‘bloed, zweet en tranen’, gehaald. Betrokkenen hebben elkaar weer gevonden en veel ambulante werkers werken, zij het vaak in een andere rol, nog steeds in de wijk.

Beweegzomer

Het tweede voorbeeld is de ‘Beweegzomer’. In Almere zijn mensen bij elkaar gebracht en enthousiast gemaakt om elke zomer vier weken lang een programma met sport en spel te organiseren voor kinderen uit veelal kwetsbare gezinnen. Dit is mogelijk dankzij een subsidie van de gemeente Almere, maar vooral ook dankzij de inzet van veel enthousiaste andere financiers en vrijwilligers. Hilleke vertelt hoe ze dit allemaal op poten heeft gezet en Jos vertelt hoe hij allerhande zaken in de praktijk regelt. Jos heeft een moeilijke periode achter de rug en is trots op wat hij heeft gepresteerd. De aanwezigen hebben zich in werkgroepjes gebogen over deze voorbeelden. De woordvoerders van de werkgroepjes stelden kritische vragen, maar deelden ook complimenten uit.

Meer weten


Geplaatst op: 29 september 2016
Laatst gewijzigd op: 13 oktober 2016